Rola lekarzy oraz pielęgniarek podstawowej opieki zdrowotnej (POZ) w prowadzeniu pacjentów z chorobami przewlekłymi z jednej strony wydaje się niedoceniana, z drugiej natomiast wciąż nie wykorzystuje się jej pełnego potencjału. Polska, w której dostęp do wizyty u lekarza POZ w ramach świadczeń finansowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia jest niezwykle szeroki, niskoprogowy i nielimitowany, powinna być w chlubnej czołówce krajów o najwyższym odsetku rozpoznawania oraz skutecznego leczenia nadciśnienia tętniczego (NT).
Tak niestety nie jest! Jednym z działań mających poprawić tę sytuację jest wprowadzenie cieszących się autentycznym zainteresowaniem pacjentów programów profilaktycznych (program Profilaktyka 40+ zastąpiony aktualnie przez program Moje Zdrowie, Profilaktyka chorób układu krążenia – CHUK) pozwalających wychwycić pacjentów z dotychczas niezdiagnozowanym NT.
Dodatkowo prowadzone są kampanie edukacyjne zwiększające świadomość choroby czy udostępniane narzędzia, jak np. „10 dla serca” w ramach Internetowego Konta Pacjenta. To ostatnie narzędzie pozwala na wstępną ocenę czynników ryzyka metabolicznego oraz sercowo-naczyniowego na podstawie pytań ankietowych. Wprowadzane są przepisy regulujące działanie poradni POZ, wymagające, aby lekarzami prowadzącymi „listy aktywne” byli specjaliści medycyny rodzinnej, chorób wewnętrznych lub pediatrii, czyli osoby obejmujące pacjentów opieką kompleksową oraz pozwalające na stworzenie długotrwałej relacji lekarz–pacjent. Dodatkowo promuje się finansowo prowadzenie pacjentów z chorobami przewlekłymi w ramach poradni POZ oraz zwiększa się możliwości diagnostyczne. Jednak mimo ww. działań:
POLECAMY
- wciąż zbyt wielu pacjentów z NT nie jest świadomych choroby,
- u pacjentów z postawionym rozpoznaniem zbyt wielu nie jest leczonych,
- wśród leczonych pacjentów zbyt wielu nie osiąga celów terapeutycznych.
Z uwagi na niezwykle szeroki temat niniejszego opracowania konieczne jest położenie nacisku jedynie na pewne aspekty diagnostyki i leczenia NT. Szczególną uwagę poświęcono zatem prawidłowym pomiarom BP, kryteriom rozpoznania i nowej klasyfikacji NT oraz praktycznym aspektom rozpoczynania i eskalowania farmako-
terapii. Skupiono się na NT pierwotnym oraz najczęściej występujących sytuacjach klinicznych, mając pełną świadomość, że postępowanie w wielu sytuacjach musi być indywidualizowane oraz powinno uwzględniać wiele zmiennych – szczegółowe wytyczne znaleźć można w cytowanych tekstach źródłowych. W pewnych aspektach pozwolono sobie również na uproszczenie algorytmów, z uwzględnieniem najbardziej „restrykcyjnych gałęzi”, aby uzyskać bardziej przejrzysty i praktyczny schemat postępowania uwzględniający realia POZ.
Epidemiologia
Nadciśnienie tętnicze jest jednym z najważniejszych oraz najczęściej występujących modyfikowalnych czynników ryzyka rozwoju chorób układu sercowo-naczyniowego (CVD) oraz przyczyn zgonów zarówno w populacji polskiej, jak i światowej [1, 2, 3]. Dane opublikowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia, obejmujące lata 2018–2022, pokazują, że na NT w Polsce choruje ponad 11 mln pacjentów. Przekłada się to na częstość występowania NT w populacji dorosłej wynoszącą ok. 35%, a w populacji < 18. r.ż. – blisko 10%. Wśród populacji pediatrycznej...
Dołącz do grona specjalistów, którzy stale pogłębiają swoją wiedzę
Co trzy miesiące otrzymuj sprawdzone narzędzie i artykuły tworzone przez ekspertów-praktyków. Pogłębiaj wiedzę, pracuj sprawniej i bądź przygotowany na najbardziej skomplikowane przypadki.
