W codziennej praktyce niewydolność serca jest rozpoznaniem, które rzadko pojawia się nagle i w izolacji. Zwykle jest konsekwencją wieloletniego działania czynników ryzyka: nadciśnienia tętniczego, choroby niedokrwiennej serca, otyłości, cukrzycy, przewlekłej choroby nerek lub migotania przedsionków. To właśnie dlatego niewydolność serca dobrze wpisuje się w tematykę chorób cywilizacyjnych – jest nie tylko problemem kardiologicznym, ale także internistycznym, diabetologicznym, nefrologicznym i społecznym.
POLECAMY
Szacuje się, że niewydolność serca dotyczy około 1–2% populacji dorosłej, a częstość jej występowania gwałtownie wzrasta wraz z wiekiem. W grupie osób starszych choroba ta staje się jednym z najczęstszych powodów ograniczenia sprawności, wielolekowości i hospitalizacji. Dla pacjenta oznacza to często narastającą duszność, zmęczenie, konieczność rezygnacji z aktywności i niepewność związaną z kolejnymi zaostrzeniami. Dla systemu ochrony zdrowia –
powtarzające się przyjęcia do szpitala, wysokie koszty i potrzebę długotrwałej opieki ambulatoryjnej [1–3].
Najbardziej praktyczne pytanie, jakie lekarz zadaje sobie przy takim pacjencie, brzmi więc nie tylko: „jak zmniejszyć duszność?”, ale także: „jak zatrzymać spiralę kolejnych dekompensacji?”. Współczesna farmakoterapia niewydolności serca odpowiada właśnie na to pytanie. Nie ogranicza się do leczenia objawowego diuretykiem, ale ma modyfikować przebieg choroby, zmniejszać ryzyko hospitalizacji, poprawiać rokowanie i – u części chorych –
sprzyjać odwrotnemu remodelingowi lewej komory.
Od leczenia objawów do poprawy rokowania
Jeszcze kilkanaście lat temu praktyczny schemat postępowania u chorego z niewydolnością serca często przypominał ostrożne dokładanie kolejnych leków w długich odstępach czasu. Najpierw leczenie objawowe, później inhibitor konwertazy angiotensyny lub sartan, następnie β-adrenolityk, a dopiero na dalszym etapie antagonista receptora mineralokortykoidowego. Taka strategia była zrozumiała w realiach dostępnych wówczas dowodów, ale dziś wiemy, że zwlekanie z wdrożeniem leczenia modyfikującego rokowanie może oznaczać utratę szansy na poprawę przebiegu choroby.
Wytyczne Europejs...
Dołącz do grona specjalistów, którzy stale pogłębiają swoją wiedzę
Co trzy miesiące otrzymuj sprawdzone narzędzie i artykuły tworzone przez ekspertów-praktyków. Pogłębiaj wiedzę, pracuj sprawniej i bądź przygotowany na najbardziej skomplikowane przypadki.